การ์ดนักฟุตบอลและสติกเกอร์ในอากาศร้อนชื้น เก็บอย่างไรไม่ให้โค้งงอ

การ์ดนักฟุตบอลและสติกเกอร์ในอากาศร้อนชื้น เก็บอย่างไรไม่ให้โค้งงอ
ที่มา: Wikimedia Commons

นักสะสมการ์ดที่เก็บมานานมักรู้เคล็ดเล็กๆ ข้อหนึ่ง คือการ์ดเริ่มโค้งตั้งแต่ก่อนที่ตาเราจะสังเกตเห็น ลองวางการ์ดลงบนโต๊ะที่เรียบสนิท แล้วก้มลงมองจากด้านข้างในระดับสายตา ถ้าเห็นขอบการ์ดลอยขึ้นจากโต๊ะเป็นแสงบางๆ ลอดใต้ขอบ แปลว่าการ์ดใบนั้นเริ่มบิดตัวแล้ว แม้ตอนถือดูจากด้านหน้าจะยังเรียบดีอยู่

ในอากาศร้อนชื้นแบบบ้านเรา อาการแบบนี้เกิดได้ง่ายกว่าที่หลายคนคิด และมักลามไปเป็นปัญหาอื่นต่อ มาไล่ดูทีละอาการ

การ์ดโค้งเป็นแอ่ง

อาการ การ์ดโค้งงอเข้าหาด้านใดด้านหนึ่ง วางแล้วกลางการ์ดยุบหรือขอบเชิดขึ้น บางใบโค้งจนใส่กลับเข้าซองได้ยาก

สาเหตุ การ์ดส่วนใหญ่มีผิวหน้าเคลือบเงา ส่วนด้านหลังเป็นกระดาษที่ดูดความชื้นได้มากกว่า เมื่ออากาศชื้น ด้านหลังจะพองตัวมากกว่าด้านหน้า การ์ดจึงโค้ง และเมื่ออากาศแห้งลงก็อาจโค้งกลับอีกทาง การเปลี่ยนไปมาแบบนี้ทุกวันคือสิ่งที่ทำให้การ์ดเสียรูปถาวร

วิธีแก้ ลดการเปลี่ยนแปลงของความชื้นรอบตัวการ์ด ใส่การ์ดในซองพลาสติกบางแบบนุ่มก่อน แล้วค่อยใส่ซองแข็งอีกชั้นสำหรับใบที่สำคัญ ซองสองชั้นช่วยให้ความชื้นเข้าถึงการ์ดช้าลง ส่วนการเลือกวัสดุซองให้ปลอดภัยกับกระดาษ มีรายละเอียดเรื่องซองใส ถุงซิป และแฟ้มแบบไหนเก็บของกระดาษได้ไม่ทำร้ายผิว ให้อ่านประกอบ

เก็บการ์ดในแนวตั้งในกล่อง ให้ขอบล่างตั้งบนพื้นกล่อง ไม่อัดแน่นจนการ์ดเบียดกันโค้ง และไม่หลวมจนการ์ดล้มเอียงทับกัน

ผิวการ์ดติดกัน

อาการ การ์ดที่ซ้อนกันไว้เป็นตั้งดึงแยกออกยาก ผิวเคลือบบางจุดลอกติดไปกับการ์ดอีกใบ เหลือรอยด้านเป็นดวงๆ

สาเหตุ ความร้อนและความชื้นทำให้ผิวเคลือบบนการ์ดนิ่มลงเล็กน้อย เมื่อการ์ดซ้อนกันโดยตรงและมีน้ำหนักกดทับ ผิวเคลือบของสองใบจะเกาะกัน ยิ่งวางไว้ในที่ร้อน เช่น ห้องใต้หลังคาหรือรถ ยิ่งติดเร็ว ความเสียหายจากความร้อนในรถที่จอดตากแดดซึ่งทำลายทั้งกระดาษ พลาสติก และหมึก ก็เกิดจากกลไกคล้ายกันนี้

วิธีแก้ อย่าซ้อนการ์ดเปล่าเป็นตั้งเก็บไว้นาน ใส่ซองแยกทุกใบที่อยากเก็บรักษา ถ้าเจอการ์ดที่ติดกันแล้ว อย่าดึงแรงหรือใช้ความร้อนช่วย ถ้าเป็นใบที่สำคัญ ควรปรึกษาผู้ที่มีความรู้ด้านการอนุรักษ์กระดาษก่อนลงมือ

ความร้อนจัดคือศัตรูของการ์ดโดยตรง ในเมืองที่ร้อนจัด คนท้องถิ่นจะย้ายกิจกรรมของวันตามร่มเงา อย่างแนวทางเดินหลบแดดตามร่มเงาในวันที่มุกดาหารร้อนจัด ที่ขยับกิจกรรมไปตามแดดตั้งแต่เช้าถึงค่ำ ของสะสมก็ควรได้ย้ายหนีจุดร้อนในบ้านแบบเดียวกัน เช่น ย้ายกล่องออกจากผนังที่โดนแดดบ่าย หรือออกจากชั้นที่ใกล้หลังคา

สติกเกอร์ในสมุดย่นและกาวซึม

อาการ หน้าสมุดสะสมสติกเกอร์เป็นคลื่น สติกเกอร์บางดวงย่นหรือมีขอบลอก และมีคราบกาวซึมออกมารอบขอบ บางครั้งกาวซึมจนติดกับหน้าที่ประกบกัน

สาเหตุ สมุดสติกเกอร์มักใช้กระดาษบาง เมื่อดูดความชื้นจะขยายตัวไม่เท่ากับตัวสติกเกอร์ หน้ากระดาษจึงเป็นคลื่น ส่วนกาวของสติกเกอร์จะนิ่มลงเมื่อร้อน และค่อยๆ เยิ้มออกมาตามขอบ

วิธีแก้ เก็บสมุดสติกเกอร์ในแนวนอน วางราบบนชั้นหรือในกล่อง ไม่ตั้งเหมือนหนังสือทั่วไป เพราะการตั้งทำให้หน้ากระดาษห้อยและเสียรูปง่ายกว่า สมุดที่สติกเกอร์เริ่มเยิ้มให้คั่นกระดาษไร้กรดไว้ระหว่างหน้า กันไม่ให้หน้าที่ประกบกันติดกัน

ข้อสำคัญคืออย่าใช้เทปใสติดซ่อมสติกเกอร์ที่ลอก และอย่าติดเทปลงบนการ์ดเพื่อยึดกับหน้าอัลบั้ม กาวของเทปจะทิ้งคราบเหลืองถาวร และลอกออกทีหลังแทบไม่ได้โดยไม่ทำให้ผิวเสียหาย

สมุดสติกเกอร์มักเป็นของสะสมชิ้นแรกของเด็กหลายคน พ่อแม่ที่อยากช่วยดูแลแม้ตัวเองไม่ได้ตามฟุตบอล หาวิธีได้จากคู่มือช่วยลูกเริ่มสะสมสำหรับพ่อแม่ที่ไม่ได้ดูบอล ซึ่งรวมเรื่องการเก็บของให้เป็นที่เป็นทางไว้ด้วย

ขอบเป็นจุดด่าง

อาการ มีจุดสีน้ำตาลหรือเทาเล็กๆ ขึ้นตามขอบการ์ดหรือขอบหน้าสมุด บางครั้งมีกลิ่นอับเมื่อเปิดกล่อง

สาเหตุ จุดด่างเหล่านี้มักเกิดจากราหรือปฏิกิริยาในเนื้อกระดาษเมื่อความชื้นสูงต่อเนื่องและอากาศไม่ถ่ายเท ขอบกระดาษซึ่งสัมผัสอากาศมากที่สุดจึงเป็นจุดแรกที่เกิด

วิธีแก้ ใส่ซองกันชื้นในกล่องเก็บและเปลี่ยนตามคำแนะนำของผลิตภัณฑ์ เปิดกล่องตรวจเป็นระยะ ถ้าพบการ์ดที่ขึ้นรา ให้แยกออกจากใบอื่นทันทีเพื่อไม่ให้ลาม เก็บกล่องไว้ในห้องที่อากาศถ่ายเท ห่างจากห้องน้ำ ห้องครัว และผนังที่ชื้น ถ้าราเกิดกับการ์ดที่มีความหมายมาก ควรถามผู้เชี่ยวชาญก่อนลองเช็ดเอง

เมื่อการ์ดโค้งไปแล้ว

การ์ดที่โค้งแล้วไม่ควรรีดด้วยเตารีด เป่าลมร้อน หรือวางทับใต้ของหนักในที่ร้อน ความร้อนอาจทำให้ผิวเคลือบด้านหรือแตกร้าวจนเสียหายกว่าเดิม ให้ใส่ซองแล้ววางนอนราบในกล่องที่อยู่ในห้องอากาศคงที่ ปล่อยให้ค่อยๆ คืนตัวเองตามเวลา บางใบอาจกลับมาเกือบเรียบ บางใบอาจคงรอยโค้งไว้บ้าง ซึ่งยังดีกว่าเสี่ยงทำลายผิวด้วยความร้อน